کشورهایی که کمتر از ۱۰۰ شرکتکننده داشتند، به دلیل محدود بودن حجم نمونه از رتبهبندی حذف شدهاند و در نقشهٔ بالا با رنگ خاکستری نمایش داده میشوند.
پرسشهای متداول
بازگشت به رتبهبندی کشورها یا نقشهٔ تعاملی.
میانگین جهانی IQ چقدر است؟
آزمونهای IQ طوری استاندارد میشوند که میانگین کلی ۱۰۰ باشد (با انحراف معیار ۱۵). در این مجموعهداده، میانگین جهانی نیز ۱۰۰ است.
چرا میانگینِ بیشتر کشورها زیر ۱۰۰ است؟
پاسخ کوتاه: وزندهی و نمایندگیِ نمونه.
در سال ۲۰۲۵، چین بهتنهایی حدود
17.02%
از جمعیت جهان را تشکیل میداد و در این مجموعهداده میانگین بالایی (106.48) ثبت کرد. بهدلیل بزرگی جمعیت، چین بر میانگینهای وزندهیشده بر اساس جمعیت اثر معناداری میگذارد و میتواند اثر بسیاری از کشورهایی را که میانگینشان زیر ۱۰۰ است تا حدی خنثی کند.
اگر کشورها را بر اساس جمعیت و میانگین امتیازشان وزندهی کنید، میانگین جهانی همچنان ۱۰۰ به دست میآید.
وبسایت رسمی آزمون بینالمللی IQ کدام است؟
international-iq-test.com وبسایت اصلی «International IQ Test» است و از سال ۲۰۱۸ فعال بوده است.
میتوانید تاریخچهٔ یک وبسایت را با استفاده از Wayback Machine (archive.org) بررسی کنید.
این آزمون IQ توسط بیش از ۱۶ میلیون نفر انجام شده و با استفاده از روشهای استاندارد روانسنجی کالیبره شده است.
چرا میانگین نمرات IQ بین کشورها متفاوت است؟
تفاوتها میان کشورها میتواند بازتاب عوامل متعددی باشد. پژوهشگران معمولاً از اثرگذاریهایی مانند موارد زیر سخن میگویند:
-
بار بیماری (از جمله مواجهه با بیماریهای عفونی):
یک مطالعه در سال ۲۰۱۰ نشان داد کشورهایی که بارِ بیماریهای عفونی در آنها بالاتر است، غالباً در آزمونهای شناختی امتیاز پایینتری میگیرند؛ احتمالاً از رهگذر اثرگذاری بر رشد، آموزش و مدرسه.
آفریقا از جمله مناطقی است که بیشترین تأثیر را از بیماریهای عفونی میپذیرد.
-
تغذیه و امنیت غذایی:
یک مطالعه در سال ۲۰۲۴ پیشنهاد میکند کودکانی که الگوهای غذایی سالمتری دارند، معمولاً در سنجههای IQ امتیاز بالاتری میگیرند. از این رو، کشورهایی با رژیمهای غذایی سالمتر (و ناامنی غذایی کمتر) ممکن است میانگینهای بالاتری نشان دهند.
-
فرصتهای یادگیری و تحریک شناختی:
یک مطالعه در سال ۲۰۲۲ گزارش کرد که بازی شطرنج بهصورت منظم ممکن است عملکرد کودکان را در سنجههای مرتبط با IQ بهبود دهد.
یک مطالعهٔ کلاسیک در سال ۱۹۶۲ نشان داد کودکان دوزبانه در برخی آزمونهای هوش بهتر از کودکان تکزبانه عمل کردند. بهطور کلیتر، فعالیتهای شناختاً غنی که بهصورت منظم در یک فرهنگ انجام میشوند، میتوانند با عملکرد استدلالی قویتر همراه باشند.
-
ژنتیک (اثر درونجمعیتی):
یک مطالعهٔ دوقلوها در سال ۲۰۱۳ گزارش کرد که برآوردهای وراثتپذیری IQ غالباً (بسته به سن و جمعیت) در بازهٔ ۵۰٪ تا ۸۰٪ قرار میگیرند.
(نکتهٔ مهم این است که «وراثتپذیری» تغییرپذیری درون یک جمعیت را تحت شرایط مشخص توصیف میکند و بهتنهایی توضیحدهندهٔ تفاوتها میان کشورها نیست.)
در مجموع، کشورهایی که نظام سلامت قویتر، تغذیه بهتر، و دسترسی گستردهتر به آموزش باکیفیت و محیطهای غنی از نظر شناختی دارند، در آزمونهای استدلالی عموماً امتیاز بالاتری میگیرند.
برخی پژوهشها نیز از افزایش بلندمدت عملکرد در آزمونها در گذر زمان گزارش میکنند (که معمولاً
اثر فلین نامیده میشود). یک
مطالعه در سال ۲۰۱۴
افزایش حدود ۲٫۳۱ امتیاز IQ در هر دهه را مشاهده کرد.
با این حال، آزمونهای IQ بهگونهای استاندارد میشوند که توزیع نمرات پیرامون میانگین ۱۰۰ متمرکز باشد. الگوریتم نمرهدهیِ آزمون بینالمللی IQ ممکن است در گذر زمان بهروزرسانی شود تا میانگین را نزدیک ۱۰۰ و انحراف معیار را ۱۵ نگه دارد.
رتبهبندی کشورها هر چند وقت یکبار بهروزرسانی میشود؟
این رتبهبندی سالی یکبار، در اول ژانویه، بر اساس نتایج سال تقویمیِ قبل بهروزرسانی میشود.
این رتبهبندی چقدر قابل اعتماد است؟
همهٔ امتیازهای این رتبهبندی متعلق به افرادی است که
آزمون بینالمللی IQ را در این وبسایت
بین ۱ ژانویهٔ ۲۰۲۵ تا ۳۱ دسامبر ۲۰۲۵ انجام دادهاند.
این آزمون از قالب ماتریسهای پیشروندهٔ ریون (Raven’s Progressive Matrices) الهام گرفته است؛ سنجهای از استدلال غیرکلامی که برای فرهنگمنصفانهتر بودن نسبت به آزمونهای زبانمحور طراحی شده است.
این آزمون در این گزارش طی سه سال پیاپی میانگین ۱۰۰ و انحراف معیار ۱۵ تولید کرده است و در این گزارش طی دو سال پیاپی اشباعپذیری درونیِ g برابر با ۰٫۹۴۳ را گزارش کرده است.
در رتبهبندی کشورها، 84.8٪ از کشورها در فاصلهٔ ۲ امتیازی میانگین سال قبل خود باقی ماندهاند.
آیا همهٔ نتایج آزمون در رتبهبندی لحاظ میشود؟
خیر. هنگام تدوین رتبهبندیهای سالانه، از یک فرایند پالایش استفاده میکنیم تا تلاشهای تکراریِ محتمل، رباتهای مشکوک، و پاسخهایی را که بر پایهٔ معیارهای داخلی مشکوک تشخیص داده میشوند، حذف کنیم.
نشانههایی که ممکن است (برای مثال) استفاده شوند عبارتاند از: الگوهای نشانی IP، نامهای کاربری، نشانیهای ایمیل و اطلاعات پرداخت.
همین معیارهای پالایش بدون هیچ استثنایی برای همهٔ کشورها یکسان اعمال میشود.
چرا برخی کشورهای کوچک شرکتکنندگان بیشتری نسبت به کشورهای بزرگتر دارند؟
میزان مشارکت به دلایل گوناگونی تغییر میکند، از جمله:
- علاقهٔ محلی به آزمونهای IQ و روندهای مرتبط (از جمله پوشش رسانهای یا رویدادهایی که در برخی مناطق ترافیک ایجاد میکنند).
- اینکه موتورهای جستوجو وبسایت را در هر کشور و زبان چگونه رتبهبندی و نمایش میدهند.
در نتیجه، تعداد شرکتکنندگان میتواند بهطور قابل توجهی بین کشورها و نیز از سالی به سال دیگر متفاوت باشد.
برخی کشورها کمتر از ۱٬۰۰۰ شرکتکننده دارند—پس چرا آنها را لحاظ میکنید؟
برخی کشورها ممکن است به دلیل شمار کم شرکتکنندگان نمایندهٔ خوبی به نظر نرسند (کشورهایی با کمتر از ۱٬۰۰۰ شرکتکننده).
با این حال، هنگام مقایسهٔ میانگینها در دو سال پیاپی، 76.47٪ از این کشورها کمتر از ۲ امتیاز تغییر داشتهاند.
بنابراین، به نظر نمیرسد میانگینهای آنها بهطور معناداری ناپایدارتر از کشورهایی با نمونههای بزرگتر باشد.
محدودیتهای این رتبهبندی
مهمترین محدودیتها عبارتاند از:
- سوگیری دسترسی به اینترنت: همهٔ شرکتکنندگان به اینترنت دسترسی داشتهاند. در سال ۲۰۲۵، برآورد میشود که ۷۴٪ از جمعیت جهان به اینترنت دسترسی داشتهاند؛ بنابراین پوشش این دادهها همگانی نیست.
- این آزمون چه چیزی را میسنجد: ماتریسهای سبکِ ریون بر استدلال غیرکلامی و تشخیص الگو تمرکز دارند و همهٔ حوزههای هوش را پوشش نمیدهند.
- محدودیتهای آزمون آنلاین: هر آزمون IQ آنلاین باید صرفاً اطلاعرسان تلقی شود، نه ابزار تشخیصی.